[x] ปิดหน้าต่างนี้
Powered by MAXSITE 1.10
[หน่วยงานด้านสาธารณสุข]
+
- กระทรวงสาธารณสุข
- สนง.ประกันสุขภาพฯ
- กรมควบคุมโรค
- สสส.
- สมาคมหมออนามัย
- สภาการพยาบาล
- กรมการแพทย์
- กรมสุขภาพจิต
- องค์การเภสัชกรรม
- กรมอนามัย
- กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ
 
 
[หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง]
+
- ศูนย์กลางการจัดการความรู้
- กรมสรรพากร
- สำนักงาน กพ.
 
 
[มุมแห่งการเรียนรู้]
+
- ความรู้คอมฯby Bcoms.net
- Tip การใช้งาน Computer
- ศูนย์ความรู้คอมพิวเตอร์
- เกี่ยวกับ ไวรัส
- ข่าวไอที และ ทิป by ARiP
 
 


  

ความรู้ด้านยาและคบส.
ยาเม็ดมีรูปแบบอะไรบ้าง ทำไมต้องมีหลายรูปแบบ

อังคาร ที่ 24 เดือน มิถุนายน พ.ศ.2557


ยาเม็ดมีรูปแบบอะไรบ้าง ทำไมต้องมีหลายรูปแบบ

การเจ็บป่วยคงเป็นอะไรที่หลีกหนีไม่ได้ แล้วเมื่อเจ็บป่วยเราก็ต้องไปพบแพทย์เพื่อทำการรักษา ซึ่งสิ่งที่จะได้ ก็มักจะเป็นเจ้าเม็ดกลมๆ เหลี่ยมๆ หลายขนาด หลากสีสัน ที่เขาเรียกกันว่า ยาเม็ดนั่นเองด้วยเทคโนโลยีในการผลิตยาที่ก้าวหน้าและทันสมัยมากในปัจจุบันยาเม็ดเล็กสีสันแตกต่างที่เราเห็นกันทั่วไปนั้น มองผ่านๆอาจดูเหมือนกันไปหมด ซึ่งแน่นอนว่าจริงๆแล้ว มันมีคุณสมบัติเฉพาะตัวที่แตกต่างกันอยู่เหตุผลความจำเป็นที่ต้องผลิตยาเม็ดในรูปแบบที่หลากหลายมีมากมาย ตั้งแต่คุณสมบัติทางเคมีของตัวยา การออกฤทธิ์ การเพิ่มความคงตัว การลดจำนวนเม็ดที่ต้องรับประทานเพื่อเพิ่มความร่วมมือระยะเวลานานในการออกฤทธิ์ลดผลไม่พึงประสงค์ เป็นต้น มาไล่เรียงกันเลยว่ายาเม็ดที่หลากรูปแบบนั้นมีอะไรบ้าง และต่างกันอย่างไร

ยาเม็ดแตกตัว (Disintegrating tablets)

·           รูปแบบที่มีการใช้มากที่สุด เนื่องจากเตรียมง่าย ประหยัด

·           หลักการ หลังรับประทาน ยาจะแตกตัวและละลายอย่างรวดเร็วในกระเพาะ จากนั้นถูกดูดซึมที่กระเพาะหรือลำไส้

·           รูปแบบ อาจเป็นยาเม็ดสีเดียวกันทั้งเม็ด ตัวอย่าง ยาเม็ดพาราเซตามอล หรือ ทีเป็นชั้นๆ ตัวอย่าง DECOLGEN TIFFY

·           เพื่อจุดประสงค์ด้านความสวยงาม เป็นเอกลักษณ์ หรือเพื่อไม่ให้ยาแต่ละชั้นผสมกันเนื่องจากเป็นยาแต่ละชนิด

·           ข้อแนะนำ ควรดื่มน้ำตามและกลืนยา เพื่อให้กลืนยาง่าย และไม่ติดที่ลำคอ

 

ยาเม็ดสำหรับเคี้ยว (Chewable tablets)

·           รูปแบบมักมีขนาดใหญ่ ผู้ผลิตมักแต่งรสและกลิ่นให้น่ารับประทาน เหมาะกับยาที่มีขนาดใช้สูง หรือต้องการการออกฤทธิ์เร็วเช่น ยาลดกรดต่างๆ ยาขับลม

·           ยาชนิดเคี้ยว จะถูกทำให้แตกตัวด้วยการเคี้ยวในปากก่อน จากนั้นยาจะถูกกลืนพร้อมน้ำ และเกิดการละลายที่กระเพาะ หรือ ลำไส้

·           ข้อแนะนำ 

ควรเคี้ยวให้ละเอียดก่อนกลืน

ไม่แนะนำในผู้ที่ไม่มีฟัน เช่น ผู้สูงอายุ เพราะการใช้เหงือกบดยาอาจเป็นแผลได้ ควรเลี่ยงไปใช้ยาน้ำแทน

                                                               

 

เม็ดฟู่ (Effervescent tablets)

·     รูปแบบ เป็นยาที่ต้องละลายในน้ำ รอจนฟองฟู่หมดค่อยรับประทาน ยาเม็ดชนิดนี้เมื่อหย่อนลงในน้ำจะเกิดฟองก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ ขึ้นจากยาเม็ดทำให้ยาเม็ดแตกตัวและละลายได้อย่างรวดเร็ว
·     เหตุผลที่ทำยาในรูปแบบเม็ดฟู่ ขนาดตัวยาสำคัญมีปริมาณมาก ทำให้มีขนาดใหญ่เมื่อเป็นยาเม็ด กลืนยาก ลดอาการท้องอืด เฟ้อ เนื่องจากยาบางตัวที่ละลายในสภาวะกรด และปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ จากนั้นจึงดูดซึมเข้าร่างกาย ทำให้ท้องอืด เข่น แคลเซียมคาร์บอนเนต ยางบางชนิดจะไม่ทนต่อสภาวะกรด เข่น ยากลุ่มวิตามินบางตัว การทำให้เป็นเม็ดฟู่ จะช่วยให้สารละลายที่ได้มีผลสะเทินความเป็นกรดในกระเพาะ ลดการทำลายฤทธิ์ยา
·     ข้อแนะนำ เนื่องจากยาเม็ดชนิดนี้มักชื้นง่าย อันเป็นสาเหตุให้ยาเสีย ดังนั้น ไม่ควรเก็บยาในที่ชื้น กรณีบรรจุหลอดเวลาเปิดหลอดแล้วต้องปิดให้สนิท กรณีแผงยาแบบกดเม็ด (blister pack) หรือแผงอลูมิเนียม ระวังอย่าให้แผงฉีกขาด
 

ยาอม (Lozenges)

·     ยาอมรูปแบบเป็นยาเม็ดที่มีรสชาติและสีสันที่น่ารับประทาน นอกเหนือจากตัวยาแล้วส่วนประกอบของยาชนิดนี้เป็นสารประเภทน้ำตาลชนิดต่างๆ เช่น กลูโคส ซอร์บิทอล และแมนนิทอล สามารถละลายน้ำได้ดี และยังมีรสชาติดีอีกด้วย
นอกจากนี้ยังมียาอมในรูปลูกกลอน ตัวยาประเภทสมุนไพร เช่น ฟ้าทะลายโจร มะขามป้อม
·        ยาอมมักใช้สำหรับรักษาเฉพาะที่ เช่น ในบริเวณปากและคอ ได้แก่ ยาชาเฉพาะที่ ยาอมแก้เจ็บคอ ยาแก้ไอ อย่างไรก็ตาม บ่อยครั้งจำเป็นต้องได้รับยารับประทานร่วมด้วย เข่น ยาปฎิชีวนะ

 

ยาอมใต้ลิ้นและกระพุ้งแก้ม (Sublingual and buccal tablets)

·         ใช้สำหรับอมหรือวางไว้ใต้ลิ้น ยาที่นิยมทำในรูปแบบนี้มักเป็นยาที่ใช้ในโรคระบบหลอดเลือดและหัวใจ เช่นยาแก้ปวดเค้นอกอันเนื่องจากหลอดเลือดหัวใจตีบ โดยยามีผลให้หลอดเลือดดำและแดงคลายตัวลดภาระของหัวใจ ความต้องการออกซิเจนของกล้ามเนื้อหัวใจก็ลดลง

·        ยาเม็ดชนิดนี้อมอยู่ระหว่างกระพุ้งแก้มด้านบนกับเหงือก ออกฤทธิ์โดยยาจะเกิดการละลายภายในปากใต้ลิ้น แล้วถูกดูดซึมผ่านเข้าเยื่อบุช่องปากเข้าสู่หลอดเลือดจำนวนมากที่อยู่ใต้ลิ้น เข้าสู่กระแสเลือดและไปที่หัวใจได้ทันที

·         ข้อแนะนำ หากไม่ดีขึ้นสามารถอมซ้ำได้ภายใน 5 นาทีอีก 2 ครั้ง และอาการยังไม่ดีขึ้น ต้องรีบนำส่งโรงพยาบาล

 

 

ยาเม็ดเคลือบ (Coated tablets)

ยาเม็ดที่พบได้ทั่วไปไม่ว่าจะเป็นจากโรงพยาบาลหรือร้านยา คือ ยาเม็ดเคลือบ (coated tablets) ซึ่งก็จะมีอยู่สองกลุ่มใหญ่ๆได้แก่ ยาเม็ดเคลือบน้ำตาล (sugar coated) ยาเม็ดเคลือบฟิล์ม (film coated)

วัตถุประสงค์ เพื่อให้มีความสวยงามกลบรสหรือกลิ่นที่ไม่น่ารับประทานของตัวยา สะดวกในการกลืน เป็นเครื่องหมายการค้าของผู้ผลิต หรือเพื่อให้ตัวยาออกฤทธิ์ที่สำไส้ และตัวยาบางขนานจะระคายเคืองกระเพาะอาหารหรืออาจเสื่อมสลายโดยกรดในกระเพาะอาหาร ด้วยเทคโนโลยีการเคลือบยังสามารถทำให้ยาเม็ดเคลือบสามารถควบคุมการปลดปล่อยตัวยาให้ปลดปล่อยอย่างช้าๆ และออกฤทธิ์ได้นาน เพื่อลดจำนวนครั้งที่ต้องกินยาให้น้อยลง

 

 

 

 

ที่มา สภาเภสัชกรรม/องค์กรวิชาชีพเภสัชกรรม.  (2556). ยาเม็ดมีรูปแบบอะไรบ้าง ทำไมต้องมีหลายรูปแบบ.สาระ-ปัน-ยา หนังสือประกอบงาน สัปดาห์เภสัชกรรม 2556หน้า 38-43          

 



เข้าชม : 12285


ความรู้ด้านยาและคบส. 5 อันดับล่าสุด

      วิธีส่งเสริมความร่วมมือในการใช้ยาวัณโรค 16 / ส.ค. / 2562
      ยาสามัญประจำบ้าน ตอนที่2 22 / ม.ค. / 2559
      บัญชีรายการยาโรงพยาบาลลอง 59 22 / ม.ค. / 2559
      “ลิชมาเนีย” โรคติดเชื้อภัยร้ายตัวใหม่ 22 / ม.ค. / 2559
      Antibiotic Awareness Day 2 / ธ.ค. / 2558




ชื่อ/Email :
ใส่รหัสที่ท่านเห็นลงในช่องนี้
ไอคอน : ย่อหน้า จัดซ้าย จัดกลาง จัดขวา ตัวหนา ตัวเอียง เส้นใต้ ตัวยก ตัวห้อย ตัวหนังสือเรืองแสง ตัวหนังสือมีเงา สีแดง สีเขียว สีน้ำเงิน สีส้ม สีชมพู สีเทา
อ้างอิงคำพูด เพิ่มเพลง เพิ่มวีดีโอคลิป เพิ่มรูปภาพ เพิ่มไฟล์ Flash เพิ่มลิงก์ เพิ่มอีเมล์
ความคิดเห็น :


กรุณาใช้คำพูดที่สุภาพ และอย่าใช้คำพูดที่พาดพิงถึงบุคคลอื่นให้เสียหาย ขอขอบคุณที่ให้ความร่วมมือ


ข้อความที่ท่านได้อ่าน เกิดจากการเขียนโดยสาธารณชน และส่งขึ้นมาแบบอัตโนมัติ เจ้าของระบบไม่รับผิดชอบต่อข้อความใดๆทั้งสิ้น เพราะไม่สามารถระบุได้ว่าเป็นความจริงหรือ ชื่อผู้เขียนที่ได้เห็นคือชื่อจริง ผู้อ่านจึงควรใช้วิจารณญาณในการกลั่นกรอง และถ้าท่านพบเห็นข้อความใดที่ขัดต่อกฎหมายและศีลธรรม กรุณาแจ้งที่ layoke2003@hotmail.com เพื่อให้ผู้ควบคุมระบบทราบและทำการลบข้อความนั้น ออกจากระบบต่อไป

Home     About us     News     Calendar     Webboard     Knowledge    Admin
โรงพยาบาลลอง 156 หมู่ 6 ต.ห้วยอ้อ อ.ลอง จ.แพร่ 54150
Tel. 0-05458-1479 , 0-5458-1661 Fax. 0-5458-1479 ต่อ 1041 ivr sesli yanit
ผู้จัดทำ : ทีมเทคโนโลยีสารสนเทศ

Powered by maxsite
Webmaster : layoke2003@hotmail.com